De Levensvraag


De Denker van Rodin

Nog steeds in navolging van de oefening rond het schrijven van een essay, dient er vandaag een levensvraag geformuleerd te worden. Niet beantwoord dus, enkel geformuleerd.

Eerder hadden we het al over Het Essay, nu is het dus tijd voor een nieuwe opgave. De opdracht luidt meer bepaald als volgt:

  • Zoek een vraag, een kwestie, een zorg die al een tijd in je hoofd rondwarrelt. Je hoeft er nog geen antwoord op te weten. Liever niet.

  • Probeer je gedachte op te schrijven en kijk of je er een algemene, abstracte vraag uit kunt afleiden.

  • Elke essay begint in wezen met zo’n vraag. Kijk vooral naar kwesties waarover je twijfelt: hoe duidelijker het antwoord je voor ogen staat, hoe ongeschikter het onderwerp is voor een essay.

De Kwestie Die In M’n Hoofd Zat

Er is, gelukkig maar, een kwestie die inderdaad al langer in mijn hoofd zit. Er zitten daar meerdere kwesties natuurlijk, maar er is er ook eentje die recent nog aan de oppervlakte kwam om goeiedag te zeggen.

Mensen lopen al lang rond op deze aardbol. En schijnbaar is er altijd al een vorm van organisatie geweest wanneer mensen in groep leven. Hopman of medicijnman, clanhoofd, dorpsoverste, koning met gevolg.

Maar ooit kwam er nood aan een stem voor het volk, aan volksvertegenwoordiging. En aan scheiding der machten. En gelijke rechten.

En nu zitten we volgens mij met regeringen, die zich overal mee moeien, die vooral veel geld kosten, en zelf geregeerd worden door andere partijen of machtige bedrijven.

De Levensvraag

Kan dit zo nog verder, vraag ik me dan wel eens af? Is zo’n regering of overheid niet voorbijgestreefd? Ze zijn toch verouderd, voorbijgestreefd, corrupt, overbodig.

Of nog:

Is er een vorm van samenleving mogelijk, zonder vorm van overheid?

Als dat geen onderwerp is voor een essay!

Wat denk jij?

 

Foto van Dirk Huijssoon

Het Essay


Gepord door een schrijfoefening op Schrijven Online besluit ik dan toch maar WordPress te openen om er de beoogde resultaten permanent te maken.

Oefening Eén dus.

Wat is een essay?

Volgens mijn primaire internetbron Wikipedia:

Een essay is een beschouwende prozatekst of een artikel voor krant of tijdschrift, waarin de schrijver zijn persoonlijke visie geeft op hedendaagse verschijnselen, problemen of ontwikkelingen. In het Engels verwijst de term meer in het algemeen naar een opstel of betoog. De Nederlandse betekenis komt echter van het Franse ‘essai’, wat zoiets betekent als probeersel of proeve.

Een essay is dus een tekst, als ik het goed begrijp, over eender welk onderwerp, niet gebonden aan een bepaalde vorm of stijl, persoonlijk, en van probeerselachtige aard. Het kan in een essay dus over eender wat gaan.

De context van deze oefening geeft aan dat gelijk welk stukje tekst dat je zou kunnen terugvinden in een krant, tijdschrift, magazine, … van de redactie, de columnist, de lezer, de briefschrijver, …enz. als essay kan gelden.

Je vind essays dus overal waar je het geschrevene kan lezen. Ik dacht in de eerste plaats eigenlijk aan het internet. Het internet staat vol essays. Je kent ze wellicht beter als blogs. En een blog is, alweer volgens Wikipedia:

Een weblog of blog is een persoonlijk dagboek op een website dat regelmatig, soms meermalen per dag, wordt bijgehouden. Meestal gaat het om teksten die in omgekeerd chronologische volgorde verschijnen. De auteur, ook blogger genoemd, biedt in feite een logboek van informatie die hij wil meedelen aan zijn publiek, de bezoekers van zijn weblog.

Dat vind ik nog te dicht aanleunen bij het originele concept van een weblog, nu al geruime tijd samengetrokken tot blog. Tegenwoordig zijn blogs veel meer te beschouwen als persoonlijke beschouwingen, uitdrukkingen, vraagstellingen. En dus minder als pure logboeken die toevallig via het medium internet gepubliceerd worden.

Wat doen die essays ?

Niets! Of vanalles. Dat hangt er nogal van af denk ik. Opdat essays iets zouden kunnen doen, moet je volgens mij twee dingen in acht nemen: wat is de intentie van de auteur en wat is de reactie van de lezer?

Het kan de intentie zijn van de schrijver om een betoog te houden, vragen op te werpen, een kritiek te leveren, een discussie los te weken. Of de schrijver heeft misschien helemal geen intenties in die zin, misschien wil hij of zij enkel maar gedachten spuien, ideeën aan het papier toevertrouwen. Wat mij betreft kan het allemaal. Essays kunnen persoonlijk zijn, ze kunnen ook uitlokken, aanzetten tot nadenken.

Wat de lezer daar dan van vindt is wellicht al dan niet ondergeschikt in functie van de intentie van de auteur. Een schrijver die nu net reactie wil losweken of verandering wil bewerkstelligen, hoopt vermoedelijk op enige reactie van de lezer. De essayist die om louter persoonlijke redenen het essay hanteert is wellicht minder geïnteresseerd in wat de, misschien eerder toevallige, lezer daar van vindt.

Dus, een essay is…

…een persoonlijke tekst, al dan niet bedoeld als betoog of als middel om reactie of nadenken te veroorzaken, dat niet per se aan bepaalde vormvereisten of stijl hoeft te voldoen, eerder kort is, en in finaliteit een bepaald onderwerp, vraagstuk, probleem gericht aansnijdt, en eventueel goed onderbouwd verder uitdiept. En tot een bepaalde conclusie komt, want dat is belangrijk, zelfs al werpt de conclusie nog meer vragen op.

Essays kunnen dus leiden tot nog meer essays. Dat maakt het volgens mij boeiend. Misschien ook wel wat lastig, als je al die essays wil gaan lezen.

Ik zou ze, om te beginnen, liefst schrijven. Maar moet ik er dan niet eerst enkele lezen?

Wat denk jij?